Ruimte voorbij het denken

Een cliënt zit tegenover me. Alles wat hij zegt klopt. De woorden zijn logisch, de argumenten helder. En toch voel ik: dit is niet de kern. Een korte stille pauze. Ruimte bieden om het denken te laten rusten. En dan stel ik de vraag. ‘Wat zou liefde doen?’ Het is die vraag die het gesprek opent. Die de toon verandert. Die ruimte maakt voor iets wat voorbij het denken ligt. Daarmee komen we tot de kern.

De kracht van dóórvragen

In mijn eigen leven merk ik ook hoe krachtig deze vraag kan zijn. Vooral in gesprekjes waarin ik vastloop, wanneer ik recht tegenover iemand sta en het lijkt alsof er geen ruimte is om tot elkaar te komen. De vraag herinnert me eraan zacht te blijven, te luisteren en te voelen wat er werkelijk speelt. In deze blog beschreef ik hoe begrip de focus verandert en er ruimte ontstaat voor menselijkheid. Zelfs kleine gebaren van aandacht of begrip voor de ander kunnen een opening geven waar eerst alleen spanning leek te zijn.

Maar ook in luchtige gesprekken tijdens een gezellig bakkie werkt het. Door vragen te stellen en dóór te vragen krijgen mijn gesprekjes, ook in privésfeer, soms een verrassende wending. Naar een diepere laag. Daar hou ik van! De juiste vragen stellen, soms wat snaren raken of onontgonnen gebied ontdekken, blijkt vaak voor beiden leerzaam.

Wanneer voelen het overneemt

Toen ik in het verleden een beroepsoriëntatieproject voor jeugd organiseerde, merkte ik hoe zo’n wending in een gesprek een heel andere uitkomst geeft. Bij het aansporen van bedrijven om hun deuren voor jeugd te openen, deed de slogan van het project het erg goed: ‘Alles mag je worden. Behalve ongelukkig.’ Het gesprek veranderde meteen van toon; het werd zachter en gevoeliger. Minder gebaseerd op feiten, ja-maars en praktische argumenten. Mensen voelden herkenning van de tijd dat ze zelf jong waren en voor de keuze voor een beroep of opleiding stonden. Hoe kom je tot zo’n keuze? Het gaat om waar je blij van wordt en waar je vuurtje van aan gaat, in plaats van waar vraag naar is of wat goed verdient. Het gaat om een gevoel, een emotie. Iets van binnen.

Zo’n zelfde verandering van toon, of van gevoel, doet de vraag ‘Wat zou liefde doen?’. Stel deze eens bij een vraagstuk dat je bezighoudt of een uitdaging waarvoor je staat. Je krijgt wellicht een heel andere uitkomst. Je komt in een andere laag. De focus gaat naar zachtheid, lichtheid, verbinding. En voorbij het verstand. Alsof je de leiding even overgeeft aan iets dat groter is dan het denken en het ego.

Onderbuikgevoel als kompas

Zo raakt ook déze grappige en zeer ware uitspraak een andere laag: ‘Volg je hart, want die klopt altijd’. Dus je hart wijst de weg die klopt voor jou. Die jou past en voor jou de bedoeling is. Het is de natuurlijke beweging van het leven zelf. Dus, volg je hart, dan blijf je op jouw koers. Wat een prachtig levensadvies is dit eigenlijk! Volg de wijsheid van je hart!

Dat zien we terug in de grootste beslissingen van het leven, zoals die over een partner, een baan en een woning. Deze worden met name op basis van een onderbuikgevoel genomen, in plaats van alleen op basis van feiten en praktische zaken. ‘Het voelde goed’ hoor je dan. Ja, dat is dus wat de vraag ‘Wat zou liefde doen?’ aanspreekt. Je gevoel. En die mag (of zelfs móét) je serieus nemen. Die mag je als kompas gebruiken, wat automatisch gebeurt bij de keuze voor een partner, een baan en een woning.

Ook bij de kleine dagelijkse momenten helpt de vraag je verder. Bij het appje dat je al een tijdje wilt sturen, maar bang bent voor de reactie. Bij het uitspreken van je mening in een vergadering of gesprek, terwijl je normaal zwijgt uit beleefdheid of angst. De buurvrouw of collega vragen hoe het écht met haar gaat, ook al heb je weinig tijd. Wat zou liefde doen in zo’n moment?

Geef liefde podium

En toch gebruiken we het woord liefde, of die zin weinig. Alsof het te vaag of te soft is. Wollig, zou mijn man zeggen. In ieder geval geen term die je in professionele vraagstukken gebruikt.

Maar wat als we ‘liefde’ het podium geven dat ze verdient? Als we het wél serieus nemen? En veel vaker vraagstukken in ons leven overlaten aan dat hogere ‘weten’, voorbij ons denken en het ego? En stel je dan eens voor dat ook collectief de liefde wat serieuzer wordt genomen. Als leiders zich zouden afvragen: wat zou liefde doen in deze beslissing? Als we bij maatschappelijke vraagstukken náást rekenen en plannen, ook voelen. De wereld zal er vriendelijker, geduldiger, minder hard van worden. Mensen worden zachter, toegankelijker en prettiger in omgang. Een menselijkere wereld dus!

Wat ons allemaal verbindt

Terugkijkend op dat beroepsoriëntatieproject zie ik dat de slogan werkte omdat hij raakte aan iets universeels. Niemand wil ongelukkig zijn. Iedereen verlangt, diep vanbinnen, naar een leven dat in het juiste spoor loopt, een leven dat klopt. En de reden dat de vraag ‘Wat zou liefde doen?’ zo krachtig is, is omdat ze ons ook verbindt met iets universeels. Iets dat we allemaal kennen. Iedereen heeft ooit liefde ervaren, in welke vorm dan ook. We weten hoe het voelt om gezien te worden, om welkom te zijn, om ertoe te doen. En we weten ook hoe het voelt als dat ontbreekt. Die ervaring is een kompas dat we veel vaker zouden mogen gebruiken.

De vraag die richting geeft

Dus ‘Wat zou liefde doen?’ is geen zachte, wollige vraag. Het is juist één van de mooiste en waardevolste vragen die je jezelf kunt stellen. Als kompas, dagelijks, in gesprekken, in besluiten die ertoe doen. In een lastig gesprek, bij een irritatie in de supermarkt of bij een hulpvraag van een buurvrouw. En ook in grote, misschien wel zakelijke vraagstukken. Zou het de inspiratie geven die je nodig hebt om ‘op koers’ te blijven? Luister naar het stille ‘weten’ van je hart. Het onderbuikgevoel, het hart dat klopt, de liefde die je de weg wijst.

Bij een volgend vraagstuk wat je bezighoudt, neem eens rustig de tijd en stel jezelf deze waardevolle vraag. En wees nieuwsgierig naar wat je hart je ingeeft.

En wie weet… als we dat allemaal wat vaker doen, ook in die kleine dagelijkse momenten, dan verandert de wereld vanzelf mee.